مدیریت، آموزش و توسعه در عصر دیجیتال 3 تابستان 1405 1405 04 01 Technical, Economic, and Institutional Infrastructures Required for the Development of Artificial Intelligence in Iran زیرساخت‌های فنی، اقتصادی، و نهادی مورد نیاز برای توسعه هوش مصنوعی در ایران 1 16 10.61838/medda.320 FA فیروزه مهرپرور دانشجوی دکترای، گروه علوم سیاسی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران ایرج رنجبر استادیار، گروه علوم سیاسی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران. شهرام فتاحی استادیار، گروه علوم سیاسی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران. Journal Article 1404/01/23 <p>The development of artificial intelligence (AI) in Iran, as a key driver of digital transformation and economic growth, requires a comprehensive and holistic approach. This article examines and analyzes the technical, economic, and institutional infrastructures necessary for AI development in Iran, which are essential for creating a sustainable and competitive AI ecosystem in the country. In the technical dimension, access to high computational power, large and high-quality datasets, and continuous training of specialized human resources are recognized as fundamental cornerstones. Without these components, the transition from academic research to the development of practical and industrial products will not be possible. From an economic perspective, attracting targeted public and private investment, supporting startups and knowledge-based companies through mechanisms such as venture capital, and creating a dynamic market for the commercialization of intelligent solutions play a vital role in transforming ideas into economic value. Finally, the institutional infrastructure, which includes the formulation of a coherent national roadmap, the establishment of clear regulations concerning ownership, privacy, and data ethics, as well as the creation of effective mechanisms for systematic collaboration among academia, industry, and government, provides direction and governance for this ecosystem. The study concludes that Iran’s success in the field of artificial intelligence depends on the coordinated and balanced development of these three infrastructures; neglecting any of them will expose the entire process to serious and fundamental challenges.</p> <p>توسعه هوش مصنوعی در ایران به عنوان یک پیشران کلیدی برای تحول دیجیتال و رشد اقتصادی، نیازمند یک رویکرد جامع و همه‌جانبه است. این مقاله به بررسی و تحلیل زیرساخت‌های فنی، اقتصادی، و نهادی مورد نیاز برای توسعه هوش مصنوعی در ایران می‌پردازد که برای ایجاد یک اکوسیستم پایدار و رقابت‌پذیر هوش مصنوعی در کشور ضروری هستند.در بُعد فنی، دسترسی به توان پردازشی بالا، مجموعه داده‌های بزرگ و باکیفیت و تربیت مستمر نیروی انسانی متخصص به عنوان سنگ‌بنای اصلی شناخته می‌شوند. بدون این مؤلفه‌ها، حرکت از پژوهش‌های آکادمیک به توسعه محصولات کاربردی و صنعتی ممکن نخواهد بود. از منظر اقتصادی، جذب سرمایه‌گذاری هدفمند دولتی و خصوصی، حمایت از شرکت‌های نوپا و دانش‌بنیان از طریق سازوکارهایی چون سرمایه‌گذاری خطرپذیر، و ایجاد بازاری پویا برای تجاری‌سازی راه‌حل‌های هوشمند، نقشی حیاتی در تبدیل ایده‌ها به ارزش اقتصادی ایفا می‌کند. در نهایت، زیرساخت نهادی شامل تدوین یک نقشه راه ملی منسجم، وضع قوانین شفاف در حوزه مالکیت، حریم خصوصی و اخلاق داده، و ایجاد سازوکارهای مؤثر برای همکاری نظام‌مند میان دانشگاه، صنعت و دولت، این اکوسیستم را تنظیم و جهت‌دهی می‌کند. این پژوهش نتیجه می‌گیرد که موفقیت ایران در عرصه هوش مصنوعی، در گرو توسعه هماهنگ و متوازن این سه زیرساخت است؛ غفلت از هر یک، کل فرآیند را با چالش‌های جدی و بنیادین مواجه خواهد ساخت.</p> https://jmedda.com/jmedda/article/download/320/275